Bugun...


NECDET SAKAOĞLU

facebook-paylas
MURSAL MI, ALTIN MI?
Tarih: 04-09-2018 18:38:00 Güncelleme: 04-09-2018 18:45:00


Türkiye’de kuruluş öyküsü bilimsel çalışmalarla saptanmış kaç köyümüz vardır? İskandinavya ülkelerinde kırsal yerleşimlerin tarihleri, doğal kaynakları, kültür ve sosyal değerleri geçen yüzyılda incelenmişti. Bizde ise asırlar hatta bin yıllar ötesinden ün veren örenler tümülüsler, höyükler saklayabilmiş köyler var. Bunların eski- yeni adlarından başlanarak tarihlerinin araştırılmasına 21. Yüzyılda bile başlanamadı. Ağustos ayında Yusuf Güldalı dostumuzun rehberliğinde Ulucami Bilim Kurulu üyeleriyle Tuğut, Handere, Burmahan köylerini ziyaret etmiştik. Sanıyorum Anadolu Selçuklu dönemi eserleri sıralamasında en başta yer alacak kervansaray, han, köprü vb, eserler görüldü.

Cumhuriyet’in temeli kültürdür diyen Atatürk’ü saygıyla anarken onun bu hedefi doğrultusunda, binlerce köyümüzden kaçında doğal- kültürel varlık araştırmaları yaptık? Yaygın anlayış şu: Köyler salmalıktır. Korusunu tıraşlamak, tepelerini altüst edip maden aramak, küp dolusu altın hayaliyle harabelerini altüst etmek kolaydır. Sözünü ettiğim gezide Burmahan Kervansarayının bütün temellerinin söküldüğünü gördük. Kervansaray, saray değil, handır. Temelinde define hayali kuran da kara cahildir. Bu cahilliği 21. Yüzyıla taşımaksa aymazlıktır. Karayolları, Handere’deki iki gözlü tarihi taş köprüyü betonla sıvatıp derzleterek kurtarmış! Demek ki tarihi kimliği kurtarmakla tahrip etmenin ayrımında olmayan teknik elemanlarımız var.

Arapkir kırsalında bulunan Göktürk yazıtlı bir mezar taşının köy müzesinde sergilendiğini medyadan öğrendik. Kanımca Türkiye tarihi kadar Arapkir -Divriği yöresi için de önemli bir bulgu: Taşta, Göktürk harfleriyle “her canlı ölecek” anlamında 2 sözcük: ”Neng ölesi” yazılı. Şu halde Göktürk/Oğuz boy ve obaları, Arapkir ve Divriği kırsallarına Malazgirt Savaşından 3-4 yüzyıl önce, kendi kültürleri, inançları ve yazılarıyla gelip yerleşmişler. Mezar taşı da temelli yerleşmenin kanıtı.

Mursal’a gelince: O yörede gece gündüz define arayanlara şimdiler bir de altın madeni arayanların dozerleri kepçeleri katılmış! Divriği’nin maden yatakları elbette işletilecektir ama bu işler, köylerimizin alt üst edilmesine, tarih arlıklarının yok edilmesine neden olmamalıdır. Örneğin Osmanlı batı cephelerinin kahraman serdarlarından Sarayını Mursal’da kuran Nebi Paşa’nın bu köydeki izleri araştırıldı mı? Veya 18. kapanırken Vezir Köse Mustafa Paşanın Mursal’ da yaptırdığı değirmen ve çeşme duruyor mu? Geçen asırlarda deve kervanlarıyla Hargün tuzlasından Malatya’ya, Maraş’a, Halep’e kadar tuz taşıyarak yaşamlarını sürdüren Mursal ve yöresi köylülerinin çileli tarihi incelendi mi?…Altın arayıcıları Mursal’ın tarihini bilmeden kepçelerini köye nasıl sokacaklar?

Divriği ve çevresi tarihiyle elli yıldır uğraştığım için sormakta haklıyım: Bu ruhsat verilmezden önce köyde ve mezralarında yüzey araştırmaları, arkeolojik çalışmalar yapılmış mıdır? Divriği havzasında Mursal yöresinde Hititlere uzanan iki üç bin yıllık bir tarihin izleri saklı. Unutmamalı ki araziyi alt üst edecek aygıtlar, altın zerreleri bulabilir ama ondan daha değerli kültür varlıklarını da yok edilebilir.

Salt rençper gücüyle taşla kerpiçle şekillenmiş köy manzaralarımıza saygı, ulusal bilinç ve vatan sevgisi gereğidir. Binlerce ton topraktan gram gram altın eleyip geriye, Mursal’da veya başka bir tarih yurdunda siyanürlü moloz yığınları bırakmak, ağır bir sorumluluktur.



Bu yazı 359 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Sivasspor 11 6 2 3 20 11 21 +9
2 Fenerbahçe 11 6 3 2 21 12 20 +9
3 Trabzonspor 11 5 2 4 20 13 19 +7
4 Alanyaspor 11 5 2 4 19 12 19 +7
5 İstanbul Başakşehir 11 5 2 4 18 13 19 +5
6 Galatasaray 11 5 2 4 13 9 19 +4
7 Yeni Malatyaspor 11 5 3 3 25 13 18 +12
8 Beşiktaş 11 5 3 3 14 13 18 +1
9 Gaziantep FK 11 4 4 3 16 21 15 -5
10 Çaykur Rizespor 11 4 5 2 11 18 14 -7
11 Göztepe 11 3 4 4 10 12 13 -2
12 Konyaspor 11 3 4 4 12 16 13 -4
13 Kasımpaşa 11 3 5 3 16 18 12 -2
14 Denizlispor 11 3 6 2 9 13 11 -4
15 Antalyaspor 11 3 6 2 11 20 11 -9
16 Gençlerbirliği 11 2 5 4 15 16 10 -1
17 MKE Ankaragücü 11 2 6 3 8 17 9 -9
18 Kayserispor 11 1 6 4 10 21 7 -11
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 11 6 2 3 16 11 21 +5
2 Fatih Karagümrük 11 5 2 4 16 10 19 +6
3 Keçiörengücü 11 4 1 6 9 6 18 +3
4 Balıkesirspor 11 5 3 3 14 9 18 +5
5 Akhisarspor 11 5 3 3 13 10 18 +3
6 Ümraniyespor 11 5 3 3 18 13 18 +5
7 BB Erzurumspor 11 5 3 3 11 8 18 +3
8 Bursaspor 11 6 3 2 16 14 17 +2
9 Menemenspor 11 5 4 2 12 12 17 0
10 Altay 11 4 4 3 16 15 15 +1
11 İstanbulspor 11 2 3 6 17 18 12 -1
12 Adana Demirspor 11 2 3 6 13 11 12 +2
13 Giresunspor 11 3 5 3 11 17 12 -6
14 Osmanlıspor FK 11 4 6 1 14 18 10 -4
15 Boluspor 11 2 5 4 11 13 10 -2
16 Adanaspor 11 1 5 5 12 19 8 -7
17 Altınordu 11 1 6 4 9 17 7 -8
18 Eskişehirspor 11 3 7 1 16 23 1 -7
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa FK 12 11 0 1 38 10 34 +28
2 Samsunspor 12 8 0 4 23 5 28 +18
3 Yeni Çorumspor 12 8 3 1 19 12 25 +7
4 Sancaktepe Bld 12 7 4 1 20 8 22 +12
5 Afjet Afyonspor 12 6 4 2 20 13 20 +7
6 Hekimoğlu Trabzon 12 6 4 2 23 20 20 +3
7 Zonguldak Kömürspor 12 5 3 4 15 10 19 +5
8 Tarsus İdman Yurdu 12 6 5 1 14 16 19 -2
9 Pendikspor 12 5 4 3 15 13 18 +2
10 İnegölspor 12 5 5 2 16 11 17 +5
11 Sarıyer 12 4 4 4 12 12 16 0
12 Kırklarelispor 12 3 5 4 8 18 13 -10
13 Gümüşhanespor 12 3 7 2 12 17 11 -5
14 Amed Sportif 12 2 5 5 7 17 11 -10
15 Hacettepe Spor 12 3 7 2 10 24 11 -14
16 1922 Konyaspor 12 3 8 1 12 20 10 -8
17 Başkent Akademi FK 12 2 8 2 12 18 8 -6
18 Şanlıurfaspor 12 0 11 1 1 33 14 -32
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 12 8 1 3 24 12 27 +12
2 Artvin Hopaspor 12 7 1 4 23 10 25 +13
3 24 Erzincanspor 12 6 1 5 16 7 23 +9
4 Karaköprü Belediyespor 12 5 1 6 12 6 21 +6
5 68 Aksaray Belediyespor 12 5 3 4 16 8 19 +8
6 Çankaya FK 12 5 3 4 14 11 19 +3
7 Buca FK 12 6 5 1 16 18 19 -2
8 Çatalcaspor 12 4 2 6 16 14 18 +2
9 Düzcespor 12 4 4 4 7 8 16 -1
10 Sultanbeyli Bld. 12 3 4 5 10 10 14 0
11 Kızılcabölükspor 12 3 4 5 13 16 14 -3
12 Silivrispor 12 3 5 4 12 13 13 -1
13 Şile Yıldızspor 12 3 5 4 9 11 13 -2
14 Erzin Spor Kulübü 12 2 4 6 9 11 12 -2
15 Yeni Orduspor 12 1 2 9 3 6 12 -3
16 Yomraspor 12 2 4 6 8 12 12 -4
17 Tokatspor 12 0 9 3 6 21 3 -15
18 Manisaspor 12 0 9 3 6 26 3 -20
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 22/11/2019 Galatasaray vs İstanbul Başakşehir
 23/11/2019 Denizlispor vs Çaykur Rizespor
 23/11/2019 MKE Ankaragücü vs Trabzonspor
 23/11/2019 Konyaspor vs Beşiktaş
 24/11/2019 Kayserispor vs Sivasspor
 24/11/2019 Alanyaspor vs Göztepe
 24/11/2019 Kasımpaşa vs Gençlerbirliği
 24/11/2019 Yeni Malatyaspor vs Fenerbahçe
 25/11/2019 Antalyaspor vs Gaziantep FK
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 22/11/2019 Adanaspor vs Giresunspor
 23/11/2019 Fatih Karagümrük vs Ümraniyespor
 23/11/2019 Eskişehirspor vs BB Erzurumspor
 23/11/2019 Bursaspor vs Keçiörengücü
 24/11/2019 Hatayspor vs İstanbulspor
 24/11/2019 Menemenspor vs Balıkesirspor
 24/11/2019 Osmanlıspor FK vs Adana Demirspor
 24/11/2019 Akhisarspor vs Altay
 25/11/2019 Altınordu vs Boluspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/11/2019 Tuzlaspor vs Ankara Demirspor
 17/11/2019 Bayburt Özel İdare Spor vs Etimesgut Belediyespor
 17/11/2019 Elazığspor vs Sivas Belediyespor
 17/11/2019 Kardemir Karabükspor vs Bodrumspor
 17/11/2019 Bandırmaspor vs Ergene Velimeşe
 17/11/2019 Kastamonuspor vs Van Spor
 17/11/2019 Kırşehir Belediyespor vs Uşak Spor
 17/11/2019 Niğde Anadolu FK vs Kahramanmaraşspor
 17/11/2019 Sakaryaspor vs Eyüpspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/11/2019 Çankaya FK vs Sultanbeyli Bld.
 16/11/2019 Silivrispor vs Serik Belediyespor
 17/11/2019 24 Erzincanspor vs Kızılcabölükspor
 17/11/2019 Buca FK vs Yeni Orduspor
 17/11/2019 Düzcespor vs Karaköprü Belediyespor
 17/11/2019 Erzin Spor vs Tokatspor
 17/11/2019 Manisaspor vs Çatalcaspor
 17/11/2019 Şile Yıldızspor vs Artvin Hopaspor
 17/11/2019 68 Aksaray Belediyespor vs Yomraspor
 17/11/2019 Manisaspor - Çatalcaspor Manisaspor ligdeki son 12 maçında hiç kazanamadı  Çatalcaspor yenilmez
 17/11/2019 Erzin Spor - Tokatspor Erzin Spor ligde evindeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Tokatspor yenilmez
GAZETEMİZ

Henüz anket oluşturulmamış.
NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI