“Anne” kelimesi, insanın içindeki en eski yankıdır. Daha dil oluşmadan, dünya anlam kazanmadan önce duyulan o ilk sestir. Kalbin attığını bilmeden önce, başka bir kalbin ritmiyle huzur bulmaktır anne. Bu yüzden insan, hayatı boyunca neyi kaybederse kaybetsin, aslında en çok o ilk sesi arar.

Anne, yalnızca büyüten değildir. Anne, insanın içine yerleşen bir hafızadır. Bir bakışın şefkatinde, bir suskunluğun derinliğinde, bir yorgunluğun sabrında saklıdır. Onun öğrettikleri çoğu zaman sözle değil; eksilterek, susarak, vazgeçerek yazılır insanın ruhuna. Bir çocuğun karakteri, biraz annenin sustuğu yerde başlar; biraz da onun vazgeçtiklerinde şekillenir.

Bir anne, hayatı çoğu zaman kendinden azaltarak çoğaltır. Uykusunu bölerek, hayallerini erteleyerek, bazen kimseye anlatmadığı yorgunlukları içine gömerek… Ama yine de bir çocuğun yüzündeki en küçük tebessümde, bütün o eksilmeleri unutur. Çünkü anne olmak, biraz da kendini unutmayı göze almaktır.

Zaman geçer. Çocuk büyür, yollar uzar, şehirler değişir. İnsan, kendi hayatının telaşına kapıldıkça annesinin sesini daha az duyar gibi olur. Ama tam da en yorulduğu yerde, en çok o sesi hatırlar. Bir yemek kokusunda, bir şarkının beklenmedik bir dizesinde, gece yarısı içini yoklayan bir boşlukta… Anne, insanın içinden hiç gitmeyen tek varlıktır.

Ama hayat, her hikâyeyi aynı merhametle yazmaz.

Bazıları için “anne”, sadece bir hatıradır. Bir fotoğrafın kenarında donup kalmış bir gülüş, yarım kalmış bir ninni, tamamlanamamış bir cümle… Annesiz büyüyen çocuklar vardır; kalabalıkların içinde bile eksik, bayram sabahlarında biraz daha sessiz… Onlar, kimsenin öğretmediği bir gerçeği erken öğrenir: Yoklukla yaşamayı.

Ve bazı anneler vardır; evlatlarının sesini toprağa emanet etmiş… Bir odanın kapısını kapatırken artık kimseyi uyandırmamayı öğrenmiş, bir tabağı eksik koymaya alışmış anneler… Onların kalbi, zamana rağmen iyileşmeyen bir yaradır. Çünkü bir annenin yası, dünyanın en derin suskunluklarından biridir.

İşte bu yüzden “anne” kelimesi sadece sevgiyle değil; aynı zamanda özlemle, kayıpla ve sabırla yazılır. Anne, varlığıyla bir sığınak; yokluğuyla bir boşluktur. Ve insan, hayatı boyunca o boşluğu anlamlandırmaya çalışır.

Anneler Günü… Kimileri için bir sarılma, bir tebessüm, bir teşekkürdür. Ama kimileri için içe doğru çöken bir sessizlik, adı konulamayan bir sızı… Bugün, sadece yanında annesi olanların değil; kalbinde taşıyanların, özleyenlerin, kaybedenlerin günüdür aynı zamanda.

Belki bugün bir çiçek alınır, bir telefon açılır, bir “iyi ki varsın” denir. Ama asıl mesele, o kelimenin ağırlığını gerçekten hissedebilmektir. Çünkü anne, bir günün değil; bir ömrün adıdır.

Bugün, evladını toprağa vermiş tüm annelerin önünde saygıyla eğiliyor; yüreğinde tarifsiz bir acıyla yaşamayı öğrenmiş şehit annelerinin ellerinden hürmetle öpüyorum.

Ve kendi anneme… Bana hayatı, sabrı ve sevgiyi öğreten o ilk sese:

İyi ki varsın.