Bugun...


SADIK ÇELİK

facebook-paylas
Paketli gıdaların beslenmemizde ki yeri
Tarih: 11-02-2019 15:32:00 Güncelleme: 11-02-2019 15:32:00


Ev dışı hazırlanan, işlenmiş ve raf ömrü olan paketli ürünler için hazır gıda sınıfına girer tanımlaması yapabiliriz. Paketlilerin yanı sıra fastfoodtarzı yiyecekler de dondurulmuş veya uzun raf ömürlü gıdalardan üretildiğinden dolayı hazır gıda kapsamında değerlendirebiliriz. Hazır gıdalar paketleme sürecindebesin ögelerini yitiriyor ve yine ambalajlama materyallerinden kaynaklanan etkenler paketlenen gıdaya olumsuz etki ediyor.Ayrıca paketlenen ürünlerin raf ömrünü uzatmak için içlerine koruyucu katkı maddeleri katılıyor, bunlar da sağlığımıza zarar veriyor. Obeziteden diyabete, kanserden alzheimer’e, parkinsondan kalp-damar rahatsızlıklarına kadar daha birçok hastalığı tetikliyor.

Günümüzde market raflarında işlenmemiş gıda bulmak neredeyse imkansız. Paketlenmiş tüm gıdalar, konserveler, pastörize ürünler(sütler, yoğurtlar…), UHT ürünler, içecekler, paketlenmiş soslar, mezeler, sandviçler, tatlılar, yemekler, yüksek ısıl işlemlerden geçmiş ve içerisinde koruyucu katkı maddesi barındıran dondurulmuş besinler ve birçok şarküteri ürünü işlenmiş gıda sınıfına giriyor.

Bu ürünler işlenmiş olduğundan, yüksek ısıl işlemden geçtiğinden ve yüksek derece koruyucu katkı maddesi içerdiğinden dolayı, besin değerlerini kaybediyor ve vücuda sadece kalori getiriyor. Çünkü içerisinde sağlığa yararlı hiçbir şey kalmıyor. Bu ürünler Avrupa’da hatta özellikle Amerika ve Japonya’da son derece yaygın olarak kullanılıyor. Fakat bu ülkelerde çok ciddi bir denetim otoritesi var. Biz ise ne yazık ki daha tarım sürecimizi, tarladan çatala kadar ki süreci proaktif olarak takip edemiyoruz. Bu paketli ürünlerin, hangi şartlar altında, içerisine neler katılarak hazırlandığı hakkında bir analiz otoritesi yok. Bu konudaki denetim otoritesi genel olarak şikayet ve vaka üzerine ilerliyor. Değinmek istediğim bir önemli konu daha var; 27 Mayıs 2004 tarihinde kabul edilen 5179 sayılı “Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun” ile gıda denetimi Sağlık Bakanlığından alınarak bu konuda yeterli alt yapısı olmayan Tarım Bakanlığına devredilmişti. Bu durum tüm sistemi ve denetimin güvenirliliğini altüst etti. Küçülmeye giderek tasarruf edileceği zannedildi ancak daha büyük sorunlara yol açtı ve açmaya devam ediyor. Sağlık giderleri son yıllarda hızla artarak büyümeye devam ediyor. Çocuklar sağlıksız doğuyor ve hayatlarını hasta olarak sürdürüyorlar.

Köyden kente göç ile birlikte, sanayileşme ve tarım denklemi bozuldu ve tarımdan sanayiye geçiş ev dışı beslenmeyi beraberinde getirdi. Şartlar bize bunu dayattı. Yani bugün geldiğimiz noktada bu eleştirdiğimiz paketli ürünleri tüketmemek neredeyse imkansızlaştı.

Paketli diye tabir ettiğimiz ürünler, neredeyse yiyip içtiğimiz her şeyi kapsıyor. Bunları sağlıksız ve uzak durulması gereken besinler kategorisine sokan şey ise üretim safhalarında içlerine eklenen koruyucu katkı maddeleridir. Zararları artık neredeyse herkes tarafından öğrenilen yüksek fruktozlu mısır şurubu, Çin tuzu, sodyumlar, aspartam, trans yağ ve diğer bazı maddelerin sağlığımıza çok ciddi etkileri var ve bu etkiler bize işlenmiş gıdalardan uzak durmamız gerektiği konusunda yeterli sebebi veriyor. Hatta trans yağlarla ilgili bir şeye değinmek istiyorum, margarin üreticilerinin söylediği bir söz var, “Piyasada trans yağ içeren margarin yok” diye. Trans yağ %2’nin altında diye yasal düzenlemelerle yok kabul ettirildi. Bir şey ya vardır ya yoktur. Sonuçta %2 dahi olsa var. O zaman margarinde trans yağ yok diyemeyiz. GDO’lar için de aynı şey geçerli. %1’in altındaysa, “GDO yok” deniliyor. Yok değil apaçık var. Yüzde oranı az diye yok kabul edemezsiniz.

Bu gıdalarda kullanılan mısır şurubu ve aspartam gibi içerikler kan şekerinde ani iniş çıkışlara neden olarak kısa süre içinde acıkmanıza, daha fazla yemek yemenize yol açıyor ve bağımlılık sağlıyor. Yani işlenmiş gıdalar sizi bir kısırdöngünün içine sokuyor. Bu besinleri tükettiğinizde vücudunuz serotonin denen mutluluk hormonunu salgılıyor. Fakat yedikten bir süre sonra serotonin salgılanması durduğundan ruha mutsuzluk çöküyor. Aynı hazzı yaşamak için tekrar bu yiyeceklere yönelme ihtiyacı hissediyorsunuz.Vücutta antidepresan etkisi oluşturmaya başlıyor. Zaten obezitenin en sık rastlanan sebeplerinden biri bu gıdaların sıkça tüketilmesi.Paketli ürünlerin içinde yer alan trans yağ vücuttaki yağlanmayı artırdığından bu durum sizi kalp hastalıklarına karşı daha savunmasız ve açık hale getiriyor.

Hazır gıdalar, en fazla kanser riski taşıdığı için eleştiriliyor. İçlerindeki bazı koruyucu katkı maddelerinin, gıda boyalarının ve dayanıklılığı artıcı kimyasalların kanserojen özellikte olduğu, özellikle çocuklar üzerinde daha da fazla olumsuz etkileri olduğu artık bilimsel olarak kanıtlandı.

Katkı maddeleri ve kimyasallar içeren hazır gıda tüketiminin yetişkinlerde kanser hastalığına yakalanma riskini %30 artırdığı belirlenmiş iken, bu oranın çocuklar için %60’a varabildiği söyleniyor. Hazır gıdaların, kanserin yanı sıra şeker, tansiyon, kalp ve damar hastalıklarını artırıp, çocuklarda fiziksel gelişimi, boy uzamasını ve zeka gelişimini engelleyici etki yaptığı vurgulanıyor.

Hazır ve paketli gıdalardan tamamen uzak durmak mümkün olmasa da, kullanım miktarına kısıtlama getirebiliriz. Örneğin yemeklerde kullandığımız salçaları, ketçapları, sosları ve turşuları evde hazırlayabiliriz. Hazır paket çorba kullanmak yerine pratik tarifler belirleyip evde çorbaları mevsim sebzeleri ile zenginleştirip yapabiliriz. Günlük sütten kendi yoğurdumuzu yapıp, katkı maddesiz ve probiyotik yönünden zengin bir içerik yaratabiliriz. Konserve kullanmak yerine mevsim sebzelerinin kullanımına yönelebiliriz. Böylelikle vitamin yönünden zengin bir öğün elde edebiliriz. Salatalarda kullanılan maydanoz, dereotu, nane, roka gibi yeşillikleri evlerde kendi balkonlarımızdaki saksılarda yetiştirip taze taze tüketebiliriz. Çorbalarda ve yemeklerde hazır bulyon yerine, et, tavuk ve balık sularını evde hazırlayabiliriz.

Topraktan uzaklaşmamız gerekiyor. Mevsimlik sebze ve meyveleri, tavuk ve yumurtayı, eti ve sütü şehirlerin hemen yanı başındaki köylere, beldelere giderek buralardan temin edebiliriz. Bunu yaparken hem o ürünleri yetiştiren ve üreten köylünün aile ekonomisine katkı sağlarız ve onu teşvik etmiş oluruz hem de bedenimize daha sağlıklı yiyecekleri sokmuş oluruz. Böylelikle iki taraf açısından olumlu bir gelişme yaşanır. Sağlıklı ürüne ulaşmak için onları destekleyebiliriz ya da onlar bizim için topraklarını işleyebilir. Çünkü tarım toprakları şehre göç sebebiyle terk edilmiş vaziyette duruyor. Biz birey olarak topraktan koptuk. Topraktan kopmak hayattan kopmaktır. Toprağa ne kadar yakınsanız o kadar hayata ve sağlığa yakınsınızdır. Aslında eleştirdiğimiz ve hayatta birilerinden beklediğimiz dönüşüm kendimizi değiştirmekle ve küçük adımlar atmakla başlar. Emin olun ki sağlıklı bir beden, tüm bu uğraşlara ve zahmete değer.

 



Bu yazı 778 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Sivasspor 14 9 2 3 29 13 30 +16
2 Beşiktaş 14 8 3 3 22 16 27 +6
3 Trabzonspor 14 7 2 5 27 15 26 +12
4 İstanbul Başakşehir 14 7 2 5 22 14 26 +8
5 Fenerbahçe 14 7 3 4 28 16 25 +12
6 Galatasaray 14 6 3 5 15 11 23 +4
7 Alanyaspor 14 6 4 4 24 14 22 +10
8 Yeni Malatyaspor 14 5 4 5 29 19 20 +10
9 Göztepe 14 5 4 5 16 15 20 +1
10 Denizlispor 14 5 6 3 14 15 18 -1
11 Gaziantep FK 14 4 5 5 18 24 17 -6
12 Çaykur Rizespor 14 5 7 2 14 22 17 -8
13 Gençlerbirliği 14 3 6 5 22 25 14 -3
14 Konyaspor 14 3 6 5 13 20 14 -7
15 Kasımpaşa 14 3 8 3 19 25 12 -6
16 Antalyaspor 14 3 8 3 13 26 12 -13
17 Kayserispor 14 2 8 4 13 29 10 -16
18 MKE Ankaragücü 14 2 9 3 9 28 9 -19
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 14 9 2 3 21 11 30 +10
2 Akhisarspor 14 7 3 4 21 16 25 +5
3 BB Erzurumspor 14 7 4 3 15 10 24 +5
4 Bursaspor 14 8 4 2 22 19 23 +3
5 Menemenspor 14 6 4 4 16 15 22 +1
6 Keçiörengücü 14 5 2 7 12 9 22 +3
7 Ümraniyespor 14 6 4 4 24 20 22 +4
8 Fatih Karagümrük 14 5 4 5 18 17 20 +1
9 Balıkesirspor 14 5 5 4 14 11 19 +3
10 Giresunspor 14 5 5 4 16 20 19 -4
11 Adana Demirspor 14 4 4 6 17 14 18 +3
12 Altay 14 4 5 5 18 18 17 0
13 İstanbulspor 14 3 5 6 24 23 15 +1
14 Altınordu 14 3 7 4 13 19 13 -6
15 Osmanlıspor FK 14 4 8 2 16 23 11 -7
16 Boluspor 14 2 7 5 13 20 11 -7
17 Adanaspor 14 1 7 6 15 24 9 -9
18 Eskişehirspor 14 4 8 2 21 27 5 -6
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa FK 16 13 1 2 43 12 41 +31
2 Samsunspor 16 11 1 4 37 7 37 +30
3 Yeni Çorumspor 16 10 5 1 25 18 31 +7
4 Sancaktepe Bld 16 9 5 2 25 11 29 +14
5 Hekimoğlu Trabzon 16 9 5 2 29 26 29 +3
6 Tarsus İdman Yurdu 16 8 7 1 23 20 25 +3
7 İnegölspor 16 7 6 3 22 15 24 +7
8 Zonguldak Kömürspor 16 6 6 4 20 20 22 0
9 Pendikspor 16 6 6 4 19 19 22 0
10 Afjet Afyonspor 16 6 7 3 23 20 21 +3
11 Sarıyer 16 5 6 5 16 17 20 -1
12 Amed Sportif 16 5 6 5 12 22 20 -10
13 Hacettepe Spor 16 6 8 2 18 29 20 -11
14 Kırklarelispor 16 4 6 6 11 21 18 -10
15 Gümüşhanespor 16 5 9 2 18 22 17 -4
16 Başkent Akademi FK 16 4 9 3 17 22 15 -5
17 1922 Konyaspor 16 4 10 2 19 28 14 -9
18 Şanlıurfaspor 16 0 15 1 3 51 14 -48
Takım O G M B A Y P AV
1 24 Erzincanspor 16 10 1 5 24 9 35 +15
2 Serik Belediyespor 16 10 2 4 32 18 34 +14
3 Artvin Hopaspor 16 8 2 6 27 12 30 +15
4 68 Aksaray Belediyespor 16 8 3 5 25 11 29 +14
5 Çatalcaspor 16 6 2 8 26 16 26 +10
6 Karaköprü Belediyespor 16 6 3 7 14 10 25 +4
7 Çankaya FK 16 6 5 5 16 15 23 +1
8 Düzcespor 16 6 6 4 11 13 22 -2
9 Buca FK 16 6 6 4 20 24 22 -4
10 Silivrispor 16 5 5 6 18 16 21 +2
11 Sultanbeyli Bld. 16 5 5 6 15 14 21 +1
12 Erzin Spor Kulübü 16 4 5 7 16 15 19 +1
13 Kızılcabölükspor 16 4 6 6 21 22 18 -1
14 Şile Yıldızspor 16 4 7 5 12 14 17 -2
15 Yeni Orduspor 16 2 3 11 5 8 17 -3
16 Yomraspor 16 3 6 7 15 18 16 -3
17 Tokatspor 16 0 13 3 7 32 3 -25
18 Manisaspor 16 0 13 3 9 46 3 -37
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 13/12/2019 Alanyaspor vs Antalyaspor
 14/12/2019 Çaykur Rizespor vs Kasımpaşa
 14/12/2019 Gençlerbirliği vs Göztepe
 14/12/2019 Galatasaray vs MKE Ankaragücü
 15/12/2019 Gaziantep FK vs Kayserispor
 15/12/2019 Sivasspor vs Fenerbahçe
 15/12/2019 Beşiktaş vs Yeni Malatyaspor
 16/12/2019 İstanbul Başakşehir vs Konyaspor
 16/12/2019 Trabzonspor vs Denizlispor
 16/12/2019 İstanbul Başakşehir - Konyaspor İstanbul Başakşehir ligdeki son 12 maçında hiç kaybetmedi  İstanbul Başakşehir yenilmez
 16/12/2019 İstanbul Başakşehir - Konyaspor Konyaspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  İstanbul Başakşehir yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 13/12/2019 Altay vs Adana Demirspor
 14/12/2019 BB Erzurumspor vs Giresunspor
 14/12/2019 Boluspor vs Fatih Karagümrük
 14/12/2019 İstanbulspor vs Eskişehirspor
 14/12/2019 Adanaspor vs Menemenspor
 15/12/2019 Keçiörengücü vs Hatayspor
 15/12/2019 Ümraniyespor vs Osmanlıspor FK
 15/12/2019 Balıkesirspor vs Akhisarspor
 15/12/2019 Altınordu vs Bursaspor
 15/12/2019 Keçiörengücü - Hatayspor Keçiörengücü ligde evindeki son 7 maçında hiç kaybetmedi  Keçiörengücü yenilmez
 15/12/2019 Balıkesirspor - Akhisarspor Balıkesirspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Akhisarspor yenilmez
 15/12/2019 Balıkesirspor - Akhisarspor Akhisarspor ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi  Akhisarspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 14/12/2019 Kırşehir Belediyespor vs Van Spor
 14/12/2019 Tuzlaspor vs Eyüpspor
 15/12/2019 Bayburt Özel İdare Spor vs Sakaryaspor
 15/12/2019 Elazığspor vs Kastamonuspor
 15/12/2019 Kahramanmaraşspor vs Ergene Velimeşe
 15/12/2019 Bandırmaspor vs Etimesgut Belediyespor
 15/12/2019 Bodrumspor vs Uşak Spor
 15/12/2019 Kardemir Karabükspor vs Ankara Demirspor
 15/12/2019 Niğde Anadolu FK vs Sivas Belediyespor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 14/12/2019 Çankaya FK vs Silivrispor
 14/12/2019 Manisaspor vs Tokatspor
 15/12/2019 Yomraspor vs Kızılcabölükspor
 15/12/2019 24 Erzincanspor vs Yeni Orduspor
 15/12/2019 Buca FK vs Düzcespor
 15/12/2019 Çatalcaspor vs Artvin Hopaspor
 15/12/2019 Erzin Spor vs Karaköprü Belediyespor
 15/12/2019 Şile Yıldızspor vs Serik Belediyespor
 15/12/2019 68 Aksaray Belediyespor vs Sultanbeyli Bld.
 15/12/2019 68 Aksaray Belediyespor - Sultanbeyli Bld. 68 Aksaray Belediyespor ligdeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  68 Aksaray Belediyespor yenilmez
 15/12/2019 Erzin Spor - Karaköprü Belediyespor Karaköprü Belediyespor ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı  Erzin Spor yenilmez
GAZETEMİZ

Henüz anket oluşturulmamış.
NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI